مهدی پاشازاده: در دفاع وسط ستاره نداریم/ به جای آینده، برای «حال» خرج کردیم و حالا تاوان می‌دهیم

مهدی پاشازاده یکی از چهره‌های ماندگار فوتبال ایران در دهه ۷۰ شمسی است. مدافعی باصلابت و کم‌اشتباه که نامش با صعود تاریخی تیم ملی به جام جهانی ۱۹۹۸ فرانسه گره خورده است. او در مقطعی به خط دفاعی تیم ملی استحکام و نظم ویژه‌ای بخشید و در مسیر نفس‌گیر انتخابی جام جهانی، نقش مؤثری در تحقق رؤیای ۲۰ ساله فوتبال ایران ایفا کرد. رؤیایی که پس از دو دهه انتظار، با صعود به فرانسه به واقعیت تبدیل شد.

پاشازاده در استقلال خیلی زود با نمایش‌های مطمئن و قدرت رهبری‌اش در خط دفاع، به یکی از مهره‌های کلیدی باشگاه و سپس تیم ملی تبدیل شد. شاید مهم‌ترین سهم پاشازاده از صعود ایران به جام‌جهانی مربوط به دیدار برگشت با استرالیا باشد که در دقیقه ۹ هری کیول مقابل دروازه خالی ایران قرار داشت اما پاشازاده با ضربه سر ناجی دروازه ایران شد.

درخشش او در همان سال‌ها موجب شد تا راهی فوتبال اروپا شود و پیراهن بایر لورکوزن آلمان را بر تن کند. با این حال، مصدومیت‌ سنگین وی فرصت تثبیت و درخشش کامل در بوندسلیگا را از او گرفت و مانع شد تا توانایی‌هایش آن‌گونه که شایسته بود، در فوتبال اروپا دیده شود.با وجود این، نام مهدی پاشازاده همچنان در حافظه فوتبال‌دوستان ایرانی به عنوان یکی از مدافعان تأثیرگذار نسل طلایی صعود به جام جهانی ۱۹۹۸ باقی مانده است؛ بازیکنی که بخشی از یکی از مهم‌ترین فصول تاریخ فوتبال ایران را رقم زد.

مربی تیم ملی: قلعه نویی واقعا مرد است، شما خیلی چیزها را درباره او نمی دانید!

از همین رو در آستانه حضور تیم ملی ایران در جام‌جهانی ۲۰۲۶ که حواشی و اتفاقات مهمی را در پیش داشته، گفت‌وگویی با این مدافع سابق تیم ملی ایران داشته‌ایم که در ادامه آن را می‌خوانید:

شما از مهره‌های کلیدی تیم ملی ۹۸ بودید، شرایط آمادگی و اردوهای آن تیم با تیم ملی کنونی را چگونه ارزیابی می‌کنید؟

هیچ وقت این مقایسه‌ها را دوست نداشتم چون همه ما برای تیم ملی زحمت کشیده‌ایم و این وظیفه ماست و همه قابل احترام هستند. اکنون لیگ ما تعطیل است و بازی‌های دوستانه لغو شده و در شرایط حساسی قرار داریم. همه ما باید متحد باشیم تا تیم ملی در بازی‌های جام‌جهانی سربلند باشد.

شما در خط دفاعی رقیبان سرسختی داشتید اما در این نسل به جای رسیده‌ایم که بازیکنی مثل عارف آقاسی که تیم ندارد به اردو دعوت شده است؛ چرا فوتبال ما در چنین وضعیت بدی قرار دارد؟

اکنون در شرایطی نیستیم که بخواهیم مفصل در خصوص این مشکلات صحبت کنیم. هر چند وقت یک بار بازیکنان در پست‌های مختلف بالا و پایین می‌شوند. در دفاع وسط هم در لیگ هم در تیم ملی کمبود بازیکن و ستاره داریم و این به فوتبال ما ضربه می‌زند. اینکه چرا این اتفاق در فوتبال ما رخ داده است یک بخش آن بخش تخصصی‌ست که ما جوان گرایی نکردیم و رفتیم سراغ نتیجه‌گرایی. یکی از پست‌های حساس در فوتبال دفاع وسط است. ما جرات نکردیم از بازیکنان جوان در این پست استفاده کنیم و برای آینده برنامه‌ریزی کنیم. من در ۱۸ سالگی دربی بازی کردم. کسی جرات دارد در این سن جوان را در دربی بازی بدهد. راه و روش ما غلط بوده و سعی کردیم برای حال حاضر زندگی کنیم و خرج کنیم و حالا داریم توان می‌دهیم. فلسفه و تفکر کادرفنی نیز به سمتی رفته که از بازیکنان با تجربه استفاده کند. شایدم چاره نداشته باشند.

ما دو جام‌جهانی است که می‌خواهیم جوان‌گرایی کنیم اما نزدیک به مسابقات که می‌شویم می‌گویم فرصتی نداریم؛ ما تا کی قرار است بازیکنانی که بالای سی و چند سال دارند سر کنیم؟

این موضوع به فلسفه فوتبالی کادرفنی باز می‌گردد و حتی فدراسیون. می‌شد در جام‌جهانی از بازیکنان جوانی مثل امیر رزاقی‌نیا در خط هافبک استفاده کنیم تا در جام ملت‌ها راحت باشیم. ما نباید قضاوت کنیم. کادرفنی نیز با نداشتن بازی‌های تدارکاتی خوب دستش بسته است. شرایط ما شرایط خاصی است و ما هر حرفی بزنیم کمی و کاستی وجود دارد.

شما یکی از بهترین دفاع وسط‌های تاریخ فوتبال ایران هستید، گویا قرار است در جام‌جهانی با دفاع ۳ نفره بازی کنیم؛ نظر شما چیست؟

هم دفاع خطی هم دفاع ۳ نفره شرایط خاص خود را دارد. ما در دفاع ۴ نفره استانداردهای لازم را نداریم. دفاع ۵ نفره حداقل بریا ۲ بازی ما منطقی‌تر است. از طرفی دفاع چپ و راست کلاسیک هم نداریم که بتوانند در دفاع مستحکم‌تر باشند. همچنین پوشش‌های دفاع‌های وسط ما را نیز مشاهده می‌کنید. اگر یک دفاع به عنوان رهبر در آن وسط که سویپر باشد و دفاع را رهبری کند نداشته باشیم چندان فرقی ندارد با چه تعداد مدافع بازی کنیم. ما باید کسی را داشته باشیم که تنظیم کننده باشد.

به نظر شما چنین مدافعی داریم؟

سخت است. همه مدافعین ما با تمام احترام آن فاکتوری که باید داشته باشند را ندارد و اشتباهات زیادی را از آنها در لیگ برتر دیدم؛ حتی علی نعمتی مدافع فولاد خوزستان با اینکه سرعت خوبی دارد اما اشتباهات فردی بسیاری دارد. ما با اسامی کاری نداریم. من برای جام‌جهانی قبلی هشدار دادم و هم در این جام‌جهانی. ما متاسفانه از نظر فنی بازیکنان استاندارد بین‌المللی برای حضور در مسابقات نداریم و این را باید بپذیریم. کارلوس کی‌روش همین موضوع را به خوبی درک کرده بود و آمد روی دفاع تیمی تمرکز کرد.

یادم است می‌گفتید ایوویچ سرمربی وقت تیم ملی عکس میاتوویچ که آن زمان در رئال مادرید بازی می‌کرد و از بهترین مهاجمان جهان بود را در اتاق من زده بود تا ترس من بریزد؛ از این خاطره برای ما بگوید به ویژه در خصوص بحث روانشناسی آن.

ایوویچ در این خصوص خیلی با من صحبت می‌کرد.ما بازی به بازی برنامه داشتیم. در بازی با آلمان باید در سمت راست بازی می‌کردم و در بازی با یوگسلاوی در سمت چپ. کارهای روانی و فنی که ایوویچ انجام داد خدا را شکر تاثیرش را روی ما گذاشت و توانستیم بازی‌های خوبی را انجام بدهیم. بازیکنی مثل اولیور بیرهوف نیز در آن زمان آقای گل سری‌آ بود ولی ما توانستیم بازی‌های درخشانی انجام بدهیم و جوری نبود ما فقط دفاع کنیم. بازی‌های پایاپای داشتیم.

نظر شما در مورد اعضای کادرفنی چیست؟ آنها کمکی به امیر قلعه‌نویی کرده‌اند؟

وقتی این ما این عزیزان را در رده باشگاهی در هیچ رده‌ای ندیده‌ایم که تجربه کسب کرده باشند و شاگردانی را به جامعه فوتبال معرفی کرده باشند؛ خب کار سخت می‌شود و نظر دادند در این خصوص نیز سخت‌تر می‌شود. منطق این را می‌گوید وقتی در جای کار نکردی و تجربه‌ای نداری؛ قطعا عیب‌های وجود خواهد داشت چرا که تجربه‌اش را ندارد. این نظر امیر قلعه‌نویی بوده است.

در اکثر تیم‌های بزرگ دنیا تعداد افراد کادرفنی زیاد است و برای هر پست یک مربی متخصص دارند؛ چرا این اتفاقات در فوتبال ایران رخ نمی‌دهد؟

در فوتبال روز دنیا حتی برای ضربات ایستگاهی و شروع مجدد مربی دارند. بله این موضوع درستی است اما متر و معیار متاسفانه فوتبال ما اینها نیست و روابط است.

اگر از شما می خواستند مدافعین را آماده می‌کردید؟

قطعا. بازیکنانی بودند که در استقلال و پرسپولیس بازی کردند و با تجربه بودند؛ وقتی که در خط دفاعی برخی مسائل را به آنها می‌گویم پاسخ می‌دهند که در عمر ورزشی ما اصلا چنین چیزهای را به ما نگفتند. این پست‌ها مهم است ولی متاسفانه مشکلاتی‌ست که ما داریم اما به آن پرداخته نمی‌شود.

منبع: ایرنا