مدارس، گنجینه‌ای مغفول؛ شروع استعدادیابی از مدارس

به گزارش هفت ورزشی، نظام آموزشی ایران، با پذیرش میلیون‌ها دانش‌آموز سالانه، به‌طور تئوریک باید بزرگترین منبع تأمین ورزشکاران نخبه باشد؛ جایی که پتانسیل‌های خام فیزیکی و حرکتی به‌طور طبیعی بروز می‌کنند. با این وجود، واقعیت میدانی نشان می‌دهد که این پتانسیل اغلب در میان انبوه برنامه‌های درسی و نبود زیرساخت‌های لازم برای تشخیص، سرکوب شده و هدر می‌رود. مشکل بنیادین در این حوزه، ضعف ساختاری در مرحله اول شناسایی است که کاملاً به عملکرد مدارس وابسته است.

معلم ورزش: مربی یا غربالگر؟

محور اصلی فرآیند استعدادیابی در سطح ملی، معلم تربیت بدنی است. این افراد، نزدیک‌ترین فاصله را با سوژه‌های بالقوه قهرمانی دارند. اما سیستم فعلی، معلمان را بیشتر برای مدیریت کلاس‌های عمومی تربیت کرده است تا شناسایی نخبگان. در نتیجه، استعدادهای فوق‌العاده در میان دانش‌آموزانی که صرفاً معمولی تمرین می‌کنند، به سادگی پنهان می‌مانند و هرگز فرصت ورود به تیم‌های تخصصی را پیدا نمی‌کنند. نبود آموزش‌های تکمیلی در زمینه فیزیولوژی ورزشی و روش‌های نوین تست‌های عملکردی، توانایی معلمان برای تفکیک استعدادهای ویژه را به شدت محدود ساخته است.

آمار ضعیف استقلال؛ یک گل زده در نیم فصل دوم!

شکاف داده‌ای و عدم پیوستگی

زمانی که یک معلم، استعدادی را تشخیص می‌دهد، این کشف اغلب به صورت شفاهی یا در یک یادداشت شخصی باقی می‌ماند. هیچ پایگاه داده ملی یکپارچه و پایداری وجود ندارد که بتواند سوابق عملکردی یک کودک را از کلاس پنجم تا پایان دوره متوسطه پیگیری کند. این شکاف داده‌ای باعث می‌شود که با تغییر مدرسه یا پایان دوره تحصیلی، کل فرآیند شناسایی عملاً از بین برود و نیاز باشد هر سال، سیستم استعدادیابی از نقطه صفر شروع کند.

راهکار نهایی در گرو مدرسه است

برای برون‌رفت از این وضعیت، لازم است منابع به طور مستقیم به سمت مدارس هدایت شوند تا معلم تربیت بدنی از یک واحد آموزشی عمومی، به یک **ایستگاه غربالگری تخصصی** تبدیل شود. این امر مستلزم اجباری‌سازی آموزش‌های تخصصی استعدادیابی برای تمامی معلمان ورزش و فراهم‌سازی حداقل ابزارهای سنجش استاندارد است تا اطمینان حاصل شود که هیچ پتانسیل ژنتیکی و فیزیکی مهمی، به دلیل اهمال سیستمی، قربانی غفلت برنامه‌ریزی نشود و ورزش ایران بتواند از گنجینه عظیم انسانی خود بهره ببرد.